Eozynofile niskie lub podwyższone - Co to oznacza? objawy, diagnostyka i badania

Eozynofile to komórki kwasochłonne krwi, które odgrywają istotną rolę w procesach zapalnych, reakcji alergicznej czy zapaleniu płuc, ale również w reakcjach odpornościowych organizmu. Powstają i dojrzewają w szpiku kostnym z komórek multipotencjalnych szpiku kostnego, na który oddziałuje czynnik pobudzający wytwarzanie kolonii granulocytów oraz makrofagów (GM-CSF). Cytokiny indukują procesy produkcji, dojrzewania oraz różnicowania eozynofilów.
Eozynofile stanowią frakcję leukocytów (w krwi obwodowej eozynofile to ok. 4%, tj. 50-400/μl populacji leukocytów), dojrzała komórka kwasochłonna krąży we krwi od 13 do 18 godzin, następnie wędruje do tkanek, gdzie utrzymuje się nawet do kilku dni. Eozynofile są komórkami przede wszystkim tkankowymi (w tkankach ich ilość jest nawet 200 razy wyższa), a największa ich ilość występuje w skórze, układzie oddechowym i układzie pokarmowym. W badaniach krwi liczba eozynofili może być czynnikiem różnych stanów chorobowych.

• Odgrywają rolę w niszczeniu pasożytów — w bezpośrednim kontakcie z pasożytem uwalniają białka polikatonowe, które rozkładają błonę patogenów i prowadzą do ich zniszczenia;
• odpowiadają również za niszczenie wirusów, bakterii, a nawet komórek nowotworowych;
• regulują stan zapalny, działają stymulująco na gojenie się ran;
• działają pobudzająco na układ immunologiczny, wpływając na limfocyty oraz dezaktywując mediatory (np. histaminę). 
• detoksykacja - biorą udział w neutralizacji toksyn, które powstają podczas reakcji alergicznych lub infekcji.

Eozynofile podwyższone — przyczyny:

• choroby alergiczne (alergiczny nieżyt nosa, odczyny polekowe) - eozynofile w reakcji alergicznej mogą odgrywać różnoraką rolę — od korzystnej, w przypadku niewielkiego kontaktu z alergenem (kiedy to mogą inaktywować mediatory takie jak histamina czy leukotrienów), po rolę szkodliwą w przypadku masywnego i przedłużającego się kontaktu z alergenem, kiedy to zaczynają odgrywać rolę w uszkodzeniu i destrukcji tkanek; 
• infekcje pasożytnicze (np. toksokaroza, wągrzyca, bąblowica, tęgoryjec dwunastnicy czy glistnica, u dzieci w wieku przedszkolnym częstą przyczyną jest owsica);
•  infekcje bakteryjne i wirusowe;
• infekcje grzybicze;
• niektóre leki (antybiotyki, leki przeciwzapalne);
• zapalenie naczyń krwionośnych;
• reakcja polekowa (aspiryna, cefalosporyny, sulfonamidy);
• astma oskrzelowa;
• choroby endokrynologiczne (Hashimoto, niedoczynność kory nadnerczy);
• nowotwory złośliwe (chłoniak Hodgkina, rak żołądka, rak trzustki, przewlekła białaczka szpikowa;
• zespoły hipereozynofilowe (zespół Loefflera, czyli kwasochłonne zapalenie płuc, zapalenie wsierdzia Loefflera, eozynofilowe zapalenie przewodu pokarmowego);
• przewlekłe stany zapalne (np. nieswoiste zapalenia jelit);
• choroby autoimmunologiczne;
• histiocytoza z komórek Langerhansa. 

Eozynofile podwyższone — objawy:

Objawy podwyższonych eozynofilów są zależne od przyczyny eozynofilii, inne będą występować w przypadku alergii, a inne w przypadku choroby nowotworowej czy zakażenia pasożytniczego. 
Ponieważ eozynofile mają zdolność do naciekania tkanek, jeśli ich poziom we krwi jest bardzo wysoki (powyżej 5 tysięcy /ul), może dojść do uszkodzeń narządowych, w takich przypadkach oprócz leczenia przyczynowego, do terapii wdraża się glikokortykosteroidy.

• W przypadku nacieków eozynofilowych płuc objawami występującymi może być duszność i przewlekły kaszel.
• W obrębie skóry mogą wystąpić zaczerwienienia, świąd, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy. 
• W efekcie uwalniania cytokin choremu może doskwierać również osłabienie, utrata apetytu i spadek wagi oraz wzmożona potliwość.
• Obrzęk naczynioruchowy( obrzęk skóry i błon śluzowychwokół oczu i ust.
• Objawy związane z chorobą pasożytniczą to : bole brzucha, biegunka, zmęczenie, utrata wagi, świąd skóry, zmęczenie.

Eozynofile niskie - jakie mogą być przyny?

Eozynofile — jakie badania wykonać?

Poziom eozynofilów jest parametrem, który jest badany w ramach morfologii krwi obwodowej. Jeśli poziom eozynofilów jest podwyższony, wymagane jest przeprowadzenie konsultacji lekarskiej, z uwzględnieniem wywiadu oraz badań fizykalnych, które mogą ukierunkować podejrzenia co do przyczyn, oraz kierunek dalszej diagnostyki. 

• Jeśli podejrzewana jest alergia, lekarz może zlecić wykonanie badań poziomu swoistych IgE w surowicy czy testów skórnych. 
• W przypadku objawów w skazujących na nowotwór układu krwiotwórczego konieczne może być badanie szpiku kostnego.
• Inne badania, które warto wykonać w przypadku podwyższonych eozynofilów to CRP, OB, kreatynina, badania oceniające funkcjonowanie wątroby, witamina B12. 

1. Kuziemski K., Jassem E. (2017). Eozynofilie płucne. Alergia. Vol. 2, s. 24-27. 

2. Graczyk M., Bartuzi Z. (2007). Zapalenie eozynofilowe przewodu pokarmowego — rola komórek kwasochłonnych. Przegląd Gastroenterologiczny. Vol. 2, Nr 5, s. 230-234. 

3. Czarnobilska E., Obtułowicz K. (2005). Eozynofil w chorobach alergicznych i niealergicznych. Przegląd Lekarski. Vol. 62, Nr 12, s. 1484-1487. 

4. Machnicka-Rowińska, Dziemian E. (2003). Eozynofile w chorobach pasożytniczych — znaczenie kliniczne i funkcjonalne. Wiadomości parazytologiczne. Vol. 49, Nr 3, s. 245-254.